BINDMIDDELEN – OLIËN – EIGENSCHAPPEN

Je ziet door de bomen het bos niet meer:

Het aanbod aan oliën voor gebruik als bindmiddel in olieverf en in schildermediums is overweldigend. In dit bericht heb ik geprobeerd de nodige informatie te rangschikken. Die informatie heb ik betrokken van producenten, internet en een aanzienlijke stapel vakboeken die ik bezit.

Het lastige daarbij is dat moderne, ongetwijfeld  betere, productieprocessen in belangrijke mate afwijken van de authentieke manier van oliebereiding. Deze moderne oliën worden aangeprezen met pakkende bekend klinkende benamingen. Al met al is het lastig om een geschikte olie te selecteren. Waar doe je goed aan?

Mijn overzicht is verre van compleet en op onderdelen wellicht incorrect. Jullie feedback is daarom meer dan welkom. Stuur je reactie … 

Doe dit niet:

Notabene bij een gerenommeerde art-shop, kocht ik een grote fles lijnolie. Het was niet duur en ik zou daar wel even een complete reeks mager-naar-vet mediums van mixen. Het werd één groot drama. Niemand snapte waarom mijn olieverfschilderijen er zo raar uitzagen. Alsof het oppervlak aan het verbranden was. Nu weet ik beter. Dergelijke oliën zijn geschikt voor het werken aan houten meubelen, authentieke schepen, buitenconstructies etc.  Deze oliën zijn qua samenstelling anders dan olie voor kunstenaarsverven. In deze oliën zijn veelal siccatieven, ter bevordering van droging, toegevoegd. Hoe dan ook, ze zijn niet geschikt voor kunstenaarsverven en mediums.

Advies:
Koop je oliën en ingrediënten van producenten die zich toeleggen op kunstenaarsverf zoals Verfmolen de Kat,  Old Hollandt, Winsor & Newton, Royal Talens, Schmincke … en anderen.

Een goed bindmiddel bezit de volgende eigenschappen

De basisbestanddelen van olieverf zijn pigmenten en een bindmiddel. In olieverf is het bindmiddel een olie.

  • Transparantie / brekingsindex:
    De pigmenten in de verflaag weerkaatsen het licht. Een maximale kleurkracht wordt verkregen als het bindmiddel voldoende transparantiebezit. Met andere woorden, voldoende licht doorlaat. Opvallend licht bereikt dan ook de pigmenten die zich dieper in de verflaag bevinden. Het door de pigmenten gereflecteerde licht treedt uit waardoor wij een prachtige heldere kleur zien. Uiteraard willen we dat het gedroogde bindmiddel (de olie) glashelder is en dat het licht zo min mogelijk “gebroken wordt”. Brekingsindex heeft te maken met de verhouding van reflectie en intrede van licht en afbuiging van licht. Zie ook 
  • Kleur / verkleuring:
    Het bindmiddel dient glashelder te zijn. Dat wil zeggen, zonder een eigen kleur, nu en in de toekomst. Oliën hebben de neiging te vergelen waardoor het hele schilderij een gele tot lichtbruine kleurzweem krijgt. Blauwe tinten zullen daardoor een groenzweem krijgen. Om die reden wordt saffloerolie gebruikt voor witte en blauwe verven. Saffloerolie droogt langzaam. Gebruik daarom saffloerolie enkel in de in de toplagen.
  • Binding, hechting:
    De verf, het mengsel van bindmiddel en pigmenten, moet goed hechten op de drager en op onderliggende verflagen. Zowel tijdens het schilderen als na droging en na het uitharden.
  • Consistentie:
    Het is wenselijk dat de massaverf uit de tube een bepaalde dikte, consistentie, viscositeit en vloeibaarheid heeft.  Hierdoor krijgt verf verwerkingseigenschappen. Een goede verf bevat een hoog percentage aan pigmenten. Ook via vulstoffen, aanvullende stoffen, kunnen verfeigenschappen zoals de consistentie aangepast worden. Denk aan zwaarspaat (het mineraal bariet) dat eveneens transparante eigenschappen bezit.
  • Drogen/oxideren.
    De olie moet binnen redelijke termijn gedroogd zijn. Bij olieverf spreken van drogen en uitharden. Het uitharden is een oxidatieproces. De droogperiode van een dunne laag olieverf is, afhankelijk van temperatuur en licht en pigmenttype, circa 2 à 4 dagen.
  • Bescherming – hardheid & elasticiteit:
    Het gedroogde en uitgeharde bindmiddel is hard genoeg om bescherming te bieden aan de pigmenten. Anderzijds is een zekere elasticiteit gewenst zodat tijdens uitzetten en krimp, veroorzaakt door door vocht- en temperatuurvariaties, er geen barstjes ontstaan (craquelé).
  • Verfhuid/oppervlakte:
    Het bindmiddel voorkomt deels het uitdrogen van de verf. Dit zogenaamde inschieten, waarbij de verf dof toont, kan voorkomen worden door de keus aan olie. Denk aan het dikkere standolie. Ook wordt hiermee glans bereikt.
  • Stabiel & Duurzaam:
    Een verflaag droogt en vervolgens treedt het oxidatieproces in. Na 50 à 100 jaren is de verlaag verandert in een glashard oppervlak. Ook verkleuring vindt plaats. Het bindmiddel speelt hierbij een essentiële rol. Het nobel streven is om een bindmiddel toe te passen dat in samenhang met de verfpigmenten en vernissen zo min mogelijk qua eigenschappen verandert.

Met name lijnolie bezit in grote mate de hierboven genoemde eigenschappen. Ook bepaalde harsen bezitten prachtige optische eigenschappen. Ze worden daarom vaak toegevoegd aan de olieverf. Denk aan harsolieverf waaraan stoffen zoals dammar hars en Venetiaans terpentijn zijn toegevoegd.  Deze stoffen kun je natuurlijk ook via een medium aan de olieverf toevoegen. Lees ook

Drogende en half-Drogende Oliën

Drogende oliën en halfdrogende oliën zijn plantaardige oliën die worden gebruikt om verf te maken. De in olieverf meest toegepaste oliën zijn lijnoliesoorten en voor bepaalde witten ook wel saffloerolie. Incidenteel wordt er gebruik gemaakt van notenolie en papaverolie. Verschillende bewerkingsmethoden leveren oliën op waarvan de droogsnelheid, consistentie en kleur verschillen. Drogende oliën worden vaak gebruikt om de consistentie en droging van olieverf te veranderen.

Deze oliën worden direct in de verf gebruikt of verwerkt als bestanddeel van een schildermedium. Al deze oliën zijn in een oplosmiddel zoals gomterpentijnolie, terpentine, Shell-sol en alternatieven zoals zest-it en sansodor oplosbaar.

Drogende oliën:

Drogende oliën hebben een percentage aan onverzadigde vetzuren van meer dan 60%. Met name lijnolie is zo’n drogende olie. Het bevat een hoog percentage aan linoleenzuur (een onverzadigd vetzuur). Een hoog percentage aan linoleenzuur bevordert een kortere droogtijd en een hard oppervlak. Een dunne laag is na 2 tot 4 dagen droog.

Half-drogende oliën:

Half-drogende oliën hebben een percentage aan onverzadigde vetzuren van 40 tot 60%. Saffloerolie, papaverolie en zonnebloemolie zijn half-drogende oliën. Een dunne laag is na 6 tot 12 dagen droog. In vergelijk met een drogende olie wordt de laag van een half-drogende olie minder hard.

DROGENDE OLIËN – EIGENSCHAPPEN & TOEPASSINGEN

Koudgeslagen Rauwe Lijnolie

Toepassing:
Koudgeperste of ook wel koudgeslagen lijnolie is de beste kwaliteit lijnolie welke gebruikt wordt voor het wrijven van hoogwaardige kunstenaarsverven.

Oorsprong en productie:
Lijnolie wordt gewonnen uit lijnzaad van de vlasplant. Het beste lijnzaad komt van vlasplanten uit koude streken. Het heeft een hoog percentage onverzadigde vetzuren.  Gezuiverde rauwe lijnolie wordt verkregen door de zaden onder hoge druk te pletten waarbij olie met een hoog percentage aan onverzadigde vetzuren uit het zaad geperst wordt. Door de lijnolie niet te verwarmen blijven de ongewenst slijmstoffen achter. Het rendement/de opbrengst is daardoor kleiner en de prijs en kwaliteit navenant hoger.

Transparantie & Brekingsindex:
Lijnolie is na droging zeer helder waardoor pigmenten, ook in de onderliggende lagen, briljant tonen.

Kleur & Vergeling:
Heldergeel van kleur met een zwakke aangename geur.

Binding & Hechting:
Uitstekende binding en hechting op allerlei dragers zoals metaal, glas, hout, canvas

Consistentie & Viscositeit:
Kan aan de verf worden toegevoegd om de consistentie te verdunnen en de vloei te verbeteren.

Droogtijd:
Droogt sneller dan geraffineerde lijnolie. Na circa 2 dagen is de  verf stofdroog. Volledige droging kan tot een jaar duren. Na het droogproces volgt het oxydatieproces. Dit proces gaat gedurende 50 tot 100 jaar door. .

Hardheid & Flexibiliteit:
Koudgeperste lijnolie wordt gezien als de beste kwaliteit lijnolie vanwege de excellente elasticiteit en kracht die hij aan de verflaag geeft. Uiteindelijk wordt de verfhuid glashard.

Verfhuid & Glans:
Koudgeslagen lijnolie wordt toegevoegd om de glans en doorschijnendheid te vergroten.

Gebleekte Lijnolie:

Toepassing:
Gebleekte lijnolie is zeer bleek van kleur en daarom geschikt voor bleke kwetsbare kleuren. Hij wordt voornamelijk gebruikt als glaceermedium en droogt snel. Vergeelt op langere termijn even veel als rauwe lijnolie.

Oorsprong en productie:
Gebleekte lijnolie wordt verkregen door rauwe lijnolie te verhitten tot ca. 90 °C. en hieraan bleekaarde (infusoriënaarde) toe te voegen. De bleekaarde absorbeert behalve de slijmstoffen ook een gedeelte van de kleurstoffen. Deze stoffen worden naderhand gefilterd. Bij het droog- & oxidatieproces van de verf treedt eenzelfde graad van vergeling op als bij ongebleekte lijnolie, zodat het eindresultaat hetzelfde is. Het product is dus overbodig maar wordt toch in de handel aangeboden, omdat het er in de fles zo mooi blank uitziet.

Opmerking: Rauwe lijnolie die gebleekt is door zonlicht, is niet meer te verkrijgen. Natuurlijk kun je zelf rauwe lijnolie bleken door deze in een glazen fles aan zonlicht bloot te stellen.

Transparantie & Brekingsindex:
Zoals Koud Geslagen Lijnolie

Kleur & Vergeling:
Lichter van kleur door het bleekproces. Op de langere termijn vergeelt hij echter net als rauwe lijnolie.

Binding & Hechting:
Uitstekend / Zoals koud geslagen lijnolie.

Consistentie & Viscositeit:
De consistentie is iets dikker dan rauw geslagen lijnolie. Omdat hij deels geoxideerd is, wordt de lijnolie sneller droog dan standolie en laat sneller penseelstreken na.

Droogtijd:
Gebleekte lijnolie versnelt de droging.

Hardheid & Flexibiliteit:
Zoals koud geslagen lijnolie.

Verfhuid & Glans:
Zoals koud geslagen lijnolie.

Geraffineerde Lijnolie

Toepassing:
Geraffineerde lijnzaadolie wordt al vanaf de 18e eeuw gebruikt. Deze olie wordt ook wel verkocht als gezuiverde lijnolie (purified linseed oil). Hij wordt gebruikt als bindmiddel in tubes olieverf. Geraffineerde lijnolie heeft ongeveer dezelfde eigenschappen als koud geperste lijnolie maar droogt langzamer. Het is de populairste olie, ook omdat de prijs lager is dan die van koud geslagen lijnolie.

Oorsprong en productie:
Lijnzaad wordt eerste met stoom verhit en dan geperst. De opbrengst is zodoende hoger dan van koudgeperste lijnolie. Dit proces laat echter onzuiverheden achter in de olie die vervolgens verwijderd wordt door de olie te behandelen met zwavelzuur & water en daarna te zuiveren met een scala aan zuiveringstechnieken waaronder een behandeling met een alkalioplossing.

Transparantie & Brekingsindex:
Zoals koudgeslagen lijnolie.

Kleur & Vergeling:
Bleekgeel / strogeel.

Binding & Hechting:
Zoals koud geslagen lijnolie.

Consistentie & Viscositeit:
Iets meer vloeibaar dan koud geslagen lijnolie.

Droogtijd:
Droogt langzamer dan koud geslagen lijnolie. Bij de nat-in-nat schildertechniek kun je langdurig doorwerken.

Hardheid & Flexibiliteit:
Zoals koud geslagen lijnolie.

Verfhuid & Glans:
Zoals koud geslagen lijnolie.

Ingedikte/verdikte lijnolie

Eigenschappen:
Ingedikte lijnolie versnelt de droging nog sterker dan gebleekte lijnolie. Verder verbetert hij de vloei en de glans en duurzaamheid van de verflaag. Ingedikte lijnolie is vooral nuttig bij gelaagd schilderen.

Oorsprong en productie:
Bij het productieproces van verdikte lijnolie wordt lijnolie gepolymeriseerd in aanwezigheid van zuurstof. Het is een alternatief voor de authentieke zongebleekte lijnolie. Blootstelling aan zonlicht is in een modern productieproces praktisch niet haalbaar. Hij is gezuiverd door raffinage. Hoewel hij te dik is voor gebruik als bindmiddel in een olie, is hij wel een nuttig ingrediënt in een medium.

Transparantie & Brekingsindex:

Kleur & Vergeling:
Droogt donkerder op.

Binding & Hechting:

Consistentie & Viscositeit:
De olie gedraagt zich zoals standolie en heeft een stroperige dikte, echter iets minder dik dan standolie. De vloei van de verf wordt er mee verbeterd.

Droogtijd:
Droogt sneller dan standolie en gebleekte lijnolie.

Hardheid & Flexibiliteit:

Verfhuid & Glans:
De duurzaamheid van de verfhuid wordt verbeterd. Hij verbeterd de glans.

Drogende Lijnolie

Eigenschappen:
Drogende lijnolie bevordert een snelle droging van alle drogende oliën en doet daarbij de glans toenemen.  Deze snel drogende lijnolie is donkerder van kleur dan geraffineerde lijnolie en hij versnelt de droging het meest en versterkt de glans.

Oorsprong en productie:
Drogende lijnolie is een geraffineerde lijnolie waaraan een siccatief zoals mangaan is toegevoegd. Hierdoor wordt de droging versneld.

Transparantie & Brekingsindex:

Kleur & Vergeling:
Donkergeel. Niet geschikt in combinatie met lichte tinten (wit) en met blauwe tinten (groenzweem).

Binding & Hechting:
..

Consistentie & Viscositeit:
..

Droogtijd:
Verkort de droogtijd van je olieverf. Het is de snelst drogende lijnolie.

Hardheid & Flexibiliteit:
..

Verfhuid & Glans:
..

Standolie

Toepassing:
Wordt verdund toegepast als langzaam drogend glaceermedium. Omdat deze olie zeer vettig is, is deze ook zeer geschikt als laatste laag (vet over mager). Het is een zeer sterk elastisch bindmiddel voor uw verf, waardoor deze mooi uitvloeit en een gladde laag vormt en beter uitvlakt (gladtrekt). Hij is erg geschikt voor glacis en fijne detaillering. Standolie is eveneens heel geschikt om te gebruiken als een ingrediënt in een schildermedium.
Opmerking: Standolie is niet geschikt om er pigmenten en verf mee te wrijven. Het is daarvoor te viskeus (dik) en de zuurgraad te laag (pH). 

Oorsprong en productie:
Standolie is lijnolie dat gedurende ten minste 18 uur te verhitten tot 288 ºC.  Het polymerisatieproces gebeurt in een gesloten ketel onder vacuümcondities of er wordt koolzuurgas doorheen geleid. Hierdoor kan de olie niet oxideren, immers lucht ontbreekt. Het blijft dus een drogende olie. Modern geproduceerde standolie is licht van kleur en bezit uitstekende eigenschappen ten aanzien van nagelen.

Transparantie & Brekingsindex:
Geeft een glad glazig effect na droging.

Kleur & Vergeling:
Standolie toont in vloeibare vorm vrij donker. Echter, van alle lijnoliesoorten wordt standolie het minst geel.

Binding & Hechting:
Uitstekende hechting op eerdere verflagen. Enkel te gebruiken in een vet medium en in de laatste verflaag.

Consistentie & Viscositeit:
Stroperige, honingachtige dikke olie. De ingedikte olie in heeft een grotere viscositeit. De oplosbaarheid in een oplosmiddel is verminderd.

Droogtijd:
Standolie vertraagt de droging en is de beste keuze als de olie wordt gebruikt als medium. De droogtijd kan verkort worden door toevoeging van een paar druppels siccatief (met mate!).

Verfhuid & Glans:
Na droging vormt zich een glanzende, elastische en duurzame laag. Standolie vergroot de duurzaamheid van de verflaag.

HALF-DROGENDE OLIESOORTEN – EIGENSCHAPPEN & TOEPASSINGEN

Saffloerolie

Eigenschappen:
Saffloerolie is lichter van kleur dan lijnolie en wordt daarom vooral gebruikt voor witte pigmenten. De meeste olieverffabrikanten leveren zinkwit en titaanwit gebaseerd op saffloerolie. Saffloerolie is een half-drogende olie en droogt dus langzamer dan lijnolie. Het is daarom raadzaam deze witte olieverf enkel te gebruiken in de laatste verflaag. In onderliggende lagen maak je gebruik van witte olieverf gebaseerd op lijnolie. ,

Oorsprong en productie:
Saffloerolie wordt gewonnen uit de zaden van de saffloerplant, een soort distel (Carthamus tinctorius en C. oxyacantha). Elke bloem levert 15 tot 20 zaden op. Saffloerolie heeft het gebruik van papaverolie bijna verdrongen. Het lijkt in de eigenschappen sterk op papaverolie.

Transparantie & Brekingsindex:
Minder transparant dan lijnolie.

Kleur & Vergeling:
De olie is lichtgelig van kleur en heeft goede drogende eigenschappen en een lage zuurgraad.

Binding & Hechting:

Consistentie & Viscositeit:
Saffloerolie kan met lijnolieverf worden gemengd om haar meer te laten vloeien

Droogtijd:
De droogtijd, vergeleken met lijnolie, is langer.

Hardheid & Flexibiliteit:

Verfhuid & Glans:
Minder glanzend dan lijnolie.

Walnotenolie

Toepassingen:
Walnotenolie is de enige notenolie die in de schilderkunst gebruikt wordt. Hij is vloeibaarder dan gemiddeld en blijft na droging zeer flexibel. Deze olie is niet veel beter dan lijnzaadolie en wordt tegenwoordig weinig gebruikt.

Bewaren/gebruik: Walnotenolie is, in aanwezigheid van lucht, beperkt houdbaar en de geur wordt na verloop van tijd ranzig. Plaats de walnotenolie daarom niet in direct zonlicht en bewaar het goed gesloten in de koelkast. Bindmiddel in verf: Walnotenolie werd voornamelijk gebruikt als bindmiddel in een olieverf en blijft in een gesloten tube goed.

Oorsprong en productie:
Walnotenolie wordt koud geperst uit walnoten. Daarna wordt de olie gezuiverd zonder gebruik van warmte of chemicaliën. In de 15e en 16e eeuw was het gebruik van walnotenolie in olieverf wijd verbreidt.
Opmerking: Of de notenolie toen in pure vorm, dan wel verstookt met harsen, is onbekend. Dit stookproduct (hars+notenolie), onder de naam van Firness/vernice, droogde sneller en vormde een hele sterke verffilm. Gebruik geen culinaire walnotenolie, deze is onvoldoende geraffineerd en dus ongeschikt.

Transparantie & Brekingsindex:
Mooi helder en kleurloos.

Kleur & Vergeling:
Licht geelbruine kleur, minder dan lijnzaadolie, maar meer dan saffloerolie.

Binding & Hechting:
..

Consistentie & Viscositeit:
Dun vloeibaar. In het gebruik als medium met verf, romig.

Droogtijd:
 Langzamer dan koud geperste lijnzaadolie maar sneller dan papaverolie. Drie à vier dagen.

Hardheid & Flexibiliteit:
Blijft na droging zeer flexibel. De films drogen niet onberispelijk op (bron: Max Doerner).

Verfhuid & Glans:
Mooie glans

Papaverolie

Eigenschappen:
Het is een lichte (minder vergelende) olie die, ten opzichte van lijnolie, beter geschikt is voor lichte en blauwe kleuren. De consistentie van de verf wordt er mee verlaagd en de vloeiing vergroot. Hij laat de penseelstreek verdwijnen. Echter, de verfhuid is zachter en kwetsbaarder t.o.v. lijnolie en op termijn kan craquelé ontstaan.

Oorsprong en productie:
Papaverzaadolie (poppyseed oil) wordt geperst uit de zaden van de papaverplant (blauw maanzaad/klaproos). Papaverolie uit eerste persing levert de beste kwaliteit.

Transparantie & Brekingsindex:
Het is een zeer heldere olie.

Kleur & Vergeling:
Lichtgeel tot bijna kleurloos.  Lichte en heldere kleuren tonen enigszins briljanter in vergelijk met lijnzaadolie. Papaverzaadolie vergeelt minder snel. Maar uiteindelijk zal het verschil tussen papaverzaadolie en lijnolie nauwelijks waarneembaar zijn.

Binding & Hechting:
..

Consistentie & Viscositeit:
Verleent de olieverf een boterachtige consistentie, de penseelstreek blijft beter ‘staan’ dan bij lijnolie

Droogtijd:
Papaverzaadolie is een halfdrogende olie. Hij droogt in 5 tot 7 dagen (langzaam dus en zeer geschikt voor langdurig nat in nat schilderen). Er kunnen droogstoffen toegevoegd worden zoals siccatief.

Hardheid & Flexibiliteit:
Blijft zachter dan lijnolie. De verfhuid (film) geeft weinig na, maar is iets minder duurzaam dan die van lijnolie. De gedroogde verfhuid is erg gevoelig voor vocht en wordt onder invloed van warmte weer week. Craquelé is een aandachtspunt. De verflaag is minder bestand tegen oplosmiddelen (schoonmaken/restauratie). Ondanks deze nadelen wordt papaverolie, vanwege de geringe vergeling, door enkele verffabrikanten gebruikt in witte en blauwe olieverven.

Verfhuid & Glans:
Werkt glansverhogend. Niet geschikt voor dikke lagen verf. Bij te snel vernissen of overschilderen kans op craquelé, dus goed laten doordrogen. Kans op breken van de verf bij veroudering.

OVERIGE OLIESOORTEN – EIGENSCHAPPEN & TOEPASSINGEN

Gekookte Lijnolie

Toepassing:
“Gekookte” lijnolie is geschikt voor het zelf maken van een medium en als ingrediënt van een verfrecept. Hij verhoogt de glans en verkort de droogtijd van de verffilm. Echter, hij verhoogt de kans op schroeien (rimpelen van de verffilm). Niet te gebruiken als medium in de onderste lagen.

Oorsprong en productie:
Het is een misleidende naam, gekookte lijnolie wordt namelijk niet gekookt. Door lijnolie te verwarmen, terwijl er zuurstof en siccatieven aan worden toegevoegd, vindt gedeeltelijke oxidatie plaats. De olie dikt daarbij enigszins in. Resultaat: een sneller drogende olie. Bij gebruik van gekookte lijnolie mogen, in verband met de duurzaamheid van de verffilm nooit extra siccatieven worden toegevoegd. Een teveel aan siccatief versnelt niet alleen de droging, maar tevens het verouderingsproces en veroorzaakt daarmee mogelijk vroegtijdige barstvorming

Kleur & Vergeling:
Is donkerder van kleur dan de andere lijnoliën. Door sterke vergeling alleen geschikt in onderschilderingen. Vergeelt sneller in een donkere omgeving. De vergeling verdwijnt deels na plaatsing in daglicht.

Consistentie & Viscositeit:
Iets dikker dan rauwe lijnolie.

Droogtijd:
Zeer snelle droging.

Verfhuid & Glans:
Werkt glansverhogend.

Spijkolie/lavendelolie

Toepassing:
Lavendel-spijkolie is een etherische olie, die sinds de Renaissance wordt gebruikt als oplos- en verdunningsmiddel voor olieverf. Lees meer ..  Eigenlijk is spijkopie eerder een oplosmiddel dan een half-drogende olie. Het droogt niet, het verdampt (grotendeels).

Gezondheid/inademen:
Aan spijkolie worden geen chronische gezondheidsrisico’s toegeschreven, die normaal gesproken geassocieerd worden met terpentijn, terpentine (normale, geurarme of geurloze) en andere petroleumdestillaten. Maar alle oplos- en verdunningsmiddelen voor olieverf, welke dan ook, zijn vluchtige, verdampende oliën in hoge concentraties. Gebruik spijkolie daarom spaarzaam. En zorg voor ruim voldoende ventilatie.

Verdamping/vervliegen:
Spijkolie verdampt even snel als terpentijn. Net als andere oplos- en verdunningsmiddelen voor olieverf meng je het met olieverf, schildermediums en vernissen om ze dunner en magerder te maken.

Oplossend vermogen:
Het oplosmiddel lavendel/spijkolie wordt gebruikt oplos- en verdunningsmiddel voor olieverf, harsen en vernissen. Het heeft een hoog oplossend vermogen. Harsen, zoals Damarhars, worden er volledig door opgelost. Zo kun je het dus ook gebruiken bij het zelf maken van vernis.

Geur:
Géén kwalijke dampen, maar een heerlijke lavendelgeur

Kruidnagelolie

Toepassingen:
Kruidnagelolie voor olieverf is een niet drogende olie. Enkele druppels zijn geschikt om de droogtijd van drogende oliën aanzienlijk te verlengen.

Advies:
Niet overmatig gebruiken omdat dit de structuur van de verf kan aantasten.

Rauwe Lijnolie

Toepassingen:
Rauwe lijnolie wordt voornamelijk gebruikt in industriële verf en is niet geschikt voor kunstenaarsverven. Je kunt er zo nodig kwasten in hangen om te proberen oude verharde verf op te lossen. In dit geval is de rauwe lijnolie van de bouwmarkt een gunstig geprijsde mogelijkheid. Echter, gebruik het alleen voor de huis-, tuin- en keukenkwasten.

Oorsprong en productie:
De vlaszaden worden gebroken, geplet, met stoom verwarmd en vervolgens hydraulisch uitgeperst. Men streeft hierbij naar een zo hoog mogelijke opbrengst (90%). Bij een dergelijke productie komen slijmstoffen komen mee.

Droogtijd:
Droogt slecht i.v.m. de aanwezigheid van slijmstoffen.

Warm geperste lijnolie

Toepassingen:
Voor gebruik in huisschilderolieverf

Productieproces:
Goedkoper dan koudgeslagen lijnolie door de grotere opbrengst bij de productie. Het nadeel is dat door de warmte ook kleur uit de zaden in de olie komt, hij is dus donkerder en ruikt ook niet meer aangenaam.